علت عرق کردن یخچال + راه حل های کاربردی با عیب یابی
تا به حال شده وقتی در یخچالتان را باز میکنید، قطرات آب روی طبقات یا دیوارهها ببینید؟ این قطرات یا همان عرق کردن داخل یخچال شاید در ابتدا موضوع سادهای به نظر برسد اما در واقع میتواند نشانهای از مشکلات جدی باشد. عرق کردن یخچال علاوه بر اینکه باعث خرابی سریعتر مواد غذایی میشود، ممکن است به خود دستگاه نیز آسیب بزند و مصرف برق را بالا ببرد. در این مقاله قصد داریم به طور کامل علت عرق کردن داخل یخچال را بررسی کنیم و راهکارهای ساده و کاربردی برای جلوگیری و رفع این مشکل به شما ارائه دهیم.
1-نشت هوا و باز ماندن در یخچال
2-مشکل در لاستیک دور در یخچال
3-خرابی سیستم دیفراست
4-دمای تنظیم شده نامناسب
5-مواد غذایی داغ داخل یخچال
6-رطوبت بالای محیط
1-نشت هوا و باز ماندن در یخچال
1. نشت هوا و باز ماندن در یخچال
چرا رخ میدهد؟
وقتی در یخچال بهخوبی بسته نشود یا مدتی باز بماند، هوای گرم و مرطوب از بیرون وارد یخچال میشود. این هوا به داخل محیط سرد یخچال که دمایش پایین است وارد میشود و به دلیل اختلاف دما، رطوبت موجود در هوا به صورت قطرات آب روی سطوح داخلی یخچال یا مواد غذایی متراکم میشود.مکانیزم عرق کردن:
هوای گرم بیرون حاوی رطوبت است. وقتی این هوا وارد محیط سرد یخچال شود، دمای آن کاهش پیدا میکند. وقتی دما به زیر نقطه شبنم برسد، بخار آب موجود در هوا به مایع تبدیل میشود و به شکل قطرات آب روی دیوارهها یا مواد داخل یخچال ظاهر میشود. به این پدیده، «عرق کردن» یا «تعریق» یخچال گفته میشود.علائم نشت هوا و باز ماندن در یخچال:
وجود قطرات آب روی دیوارهها و قفسهها
ایجاد برفک یا یخ اضافی در داخل فریزر
افزایش رطوبت و بوی نامطبوع داخل یخچال
کارکرد طولانی و مداوم موتور یخچال (چون برای حفظ دما باید بیشتر تلاش کند)
راهکارها برای جلوگیری:
همیشه مطمئن شوید در یخچال کاملاً بسته شده باشد
بررسی لاستیک دور درب یخچال که سالم و بدون ترک باشد تا هوا نشت نکند
از باز و بسته کردن زیاد در یخچال خودداری کنید
اگر لاستیک خراب بود، آن را تعویض کنید
در صورت نیاز، یخچال را تمیز کرده و رطوبت داخل آن را کاهش دهید
2-مشکل در لاستیک دور در یخچال
لاستیک دور درب یخچال وظیفه بسیار مهمی دارد که آببندی و جلوگیری از ورود هوا به داخل یخچال است. اگر این لاستیک خراب، فرسوده یا کثیف شود، نمیتواند درب یخچال را به خوبی آببندی کند و هوای بیرون به داخل یخچال نفوذ میکند.
ورود هوای گرم و مرطوب به داخل یخچال باعث افزایش رطوبت داخلی میشود و این رطوبت اضافی به شکل قطرات آب (عرق کردن) روی بدنه یا دیوارههای یخچال ظاهر میشود. این موضوع علاوه بر اینکه مصرف برق یخچال را افزایش میدهد، میتواند باعث آسیب به مواد غذایی و کاهش عمر دستگاه شود.
برای جلوگیری از این مشکل، یکی از اولین و مهمترین کارها، بررسی وضعیت لاستیک دور درب یخچال و تمیز کردن آن است. در صورت مشاهده هرگونه ترک، پارگی یا آلودگی شدید، بهتر است لاستیک را تعویض کنید یا حداقل آن را با یک پارچه مرطوب و شوینده ملایم کاملاً تمیز کنید تا مجدداً بتواند هوابندی مناسب را فراهم کند.
3-خرابی سیستم دیفراست
سیستم دیفراست (یخزدایی خودکار) چیست؟
سیستم دیفراست یکی از بخشهای مهم یخچالهای مدرن است که وظیفه دارد یخها و برفکهایی که به مرور زمان داخل فریزر و بخشهای سرد یخچال تشکیل میشوند را به طور خودکار ذوب کند. این سیستم معمولاً شامل المنت حرارتی، تایمر یا برد کنترل، و حسگر دماست.
عملکرد سیستم دیفراست
تشکیل برفک: هنگام کار یخچال، رطوبت موجود در هوای داخل یخچال یا فریزر روی دیوارهها و فینهای کندانسور جمع شده و به صورت برفک یا یخ درمیآید.
فعال شدن دیفراست: سیستم دیفراست به صورت دورهای روشن میشود (مثلاً هر چند ساعت یکبار) و المنت حرارتی داخل یخچال به کار میافتد تا این یخها را ذوب کند.
تخلیه آب حاصل از ذوب: آبی که از ذوب شدن یخها به وجود میآید، از طریق مجراهای مخصوص به سینی تبخیر که معمولاً در زیر یخچال قرار دارد هدایت میشود و به صورت تبخیر خارج میشود.
علائم خرابی سیستم دیفراست
عکسالعمل:
اگر سیستم دیفراست خراب شود، المنت حرارتی روشن نمیشود یا به درستی کار نمیکند.
یخها به مرور زمان روی فینها و دیوارهها جمع میشوند و ضخامت برفک افزایش مییابد.
عواقب:
یخها ذوب نمیشوند یا به طور ناقص ذوب میشوند.
وقتی برفک زیاد میشود و سپس شروع به ذوب شدن ناگهانی میکند (مثلاً به دلیل دمای محیط یا خرابی سیستم)، آب حاصل از ذوب شدن نمیتواند به درستی تخلیه شود و داخل یخچال تجمع پیدا میکند.
این تجمع آب باعث ایجاد رطوبت زیاد یا عرق کردن داخل یخچال میشود.
گاهی آب حاصل از ذوب شدن یخ به قسمتهای داخلی یخچال یا کشوها نفوذ کرده و باعث خیسی و تجمع قطرات آب میشود.
دلایل اصلی خرابی سیستم دیفراست
خرابی المنت حرارتی: المنت ممکن است بسوزد یا قطع شود.
خرابی تایمر یا برد کنترل دیفراست: تایمر وظیفه روشن و خاموش کردن المنت را بر عهده دارد. اگر خراب شود المنت هرگز روشن نمیشود.
خرابی سنسور دما یا فیوز حرارتی: این قطعات وظیفه قطع جریان المنت در دمای بالا را دارند. اگر خراب شوند، سیستم دیفراست ممکن است درست کار نکند.
انسداد مجرای تخلیه آب ذوب: حتی اگر سیستم دیفراست سالم باشد، اگر مجرای خروجی آب مسدود شده باشد، آب ذوب شده داخل یخچال جمع میشود و باعث عرق کردن میشود.
راهکارهای رفع مشکل عرق کردن یخچال ناشی از خرابی سیستم دیفراست
بررسی و تعویض المنت حرارتی: در صورت سوختن یا خرابی المنت باید تعویض شود.
بررسی و تعویض تایمر یا برد کنترل دیفراست: اگر تایمر درست عمل نکند، باید تعویض گردد.
تمیز کردن مجرای تخلیه آب: مجرای خروجی آب ذوب شده را با محلول آب و سرکه یا آب گرم تمیز کنید تا انسداد برطرف شود.
بازدید سنسور دما و فیوز حرارتی: در صورت خراب بودن باید تعویض شوند.
دمونتاژ برفکهای زیاد: اگر برفک بسیار ضخیم شده است، ابتدا با یخزدایی دستی یخها را برطرف کنید تا دستگاه عملکرد بهتری داشته باشد.
4-دمای تنظیم شده نامناسب
وقتی دمای یخچال به درستی تنظیم نشود، یعنی یا خیلی پایین یا خیلی بالا باشد، چرخه طبیعی سرد شدن و یخزدایی یخچال به هم میریزد.
اگر دما خیلی پایین تنظیم شود:
یخچال به طور مداوم کار میکند و سطحهای داخلی خیلی سرد میشوند. رطوبت موجود در هوا روی این سطوح سرد تبدیل به قطرات آب یا یخ میشود. بعد از اینکه یخزدایی انجام شد، این آب به صورت عرق یا قطرات آب دیده میشود.اگر دما خیلی بالا تنظیم شود:
مواد داخل یخچال به اندازه کافی سرد نمیشوند و رطوبت هوای داخل یخچال تبخیر نمیشود. این رطوبت تجمع یافته به صورت قطرات آب (عرق) روی دیوارهها یا مواد غذایی ظاهر میشود.
پس در کل، تنظیم نادرست دما باعث برهم خوردن تعادل رطوبت و دما در یخچال میشود و همین باعث عرق کردن آن میگردد. بهترین دما برای یخچال معمولاً بین ۳ تا ۵ درجه سانتیگراد است.
5-مواد غذایی داغ داخل یخچال
افزایش رطوبت داخلی یخچال:
وقتی غذای داغ یا گرم داخل یخچال گذاشته میشود، بخار آب موجود در غذای داغ به محیط داخل یخچال وارد میشود و رطوبت داخل یخچال افزایش مییابد.تغییر ناگهانی دما:
هوای داخل یخچال سرد است، ولی غذای داغ باعث گرم شدن موقتی هوا در اطراف خودش میشود. این هوا وقتی سرد شود، رطوبت اضافی آن به شکل قطرات آب (چگالش) روی دیوارهها یا سطح غذا جمع میشود.چگالش بخار آب (Condensation):
بخار آب وقتی به سطح سرد میرسد، دمایش کاهش مییابد و به صورت قطرات آب تبدیل میشود. این همان پدیده چگالش است که موجب عرق کردن میشود.
3. چرا این موضوع مشکل ایجاد میکند؟
ایجاد رطوبت زیاد:
رطوبت زیاد داخل یخچال میتواند باعث رشد کپک و باکتری شود و عمر مواد غذایی را کاهش دهد.خرابی مواد غذایی:
رطوبت باعث نرم شدن یا خراب شدن برخی مواد غذایی مثل نان، سبزیجات یا میوهها میشود.افزایش مصرف انرژی:
یخچال برای کاهش دمای غذای داغ انرژی بیشتری مصرف میکند و این به افزایش هزینه برق و فشار روی موتور یخچال منجر میشود.
4. راهکارهای جلوگیری از عرق کردن یخچال
گذاشتن مواد غذایی بعد از خنک شدن:
بهتر است غذا را قبل از گذاشتن در یخچال در دمای محیط به اندازهای خنک کنیم که گرمای زیادی تولید نکند.استفاده از ظروف دربسته:
ظروف دربسته مانع از خروج بخار آب به داخل یخچال میشوند و رطوبت کمتر به فضای یخچال منتقل میشود.باز نگذاشتن درب یخچال:
باز بودن طولانی مدت درب یخچال باعث ورود هوای گرم و مرطوب به داخل آن میشود.مرتب کردن مواد غذایی:
چیدمان مناسب و عدم پر کردن بیش از حد یخچال باعث گردش بهتر هوا و کاهش رطوبت میشود.
6-رطوبت بالای محیط
وقتی محیط اطراف یخچال رطوبت بالایی داشته باشد، یعنی میزان بخار آب موجود در هوا زیاد است. وقتی در این شرایط درب یخچال باز میشود یا هوای بیرون وارد یخچال میشود، این هوای مرطوب و گرم داخل فضای سرد یخچال قرار میگیرد.
هوای گرم و مرطوب وقتی سرد میشود، بخار آب داخل آن به قطرات آب تبدیل میشود؛ این فرآیند به نام تقطیر یا کندانساسیون شناخته میشود. به همین دلیل، سطح داخلی یخچال یا مواد داخل آن ممکن است عرق کنند و قطرات آب شکل بگیرد.
در واقع رطوبت بالا باعث میشود هوای ورودی به یخچال بار زیادی از بخار آب داشته باشد که وقتی سرد شود، تبدیل به آب مایع شده و باعث عرق کردن یخچال میشود.
این موضوع مخصوصا در مناطق گرم و مرطوب که هوا به طور طبیعی رطوبت بالایی دارد، بیشتر دیده میشود.
